Service

Wat is service?

Service is het scenewoord voor handelingen die je verricht omdat een ander ze wil, binnen een afgesproken machtsverhouding. Het gaat om de richting: van jou naar de ander. Service zegt niets over waar je in de hiërarchie staat, want ook wie slaat, bindt of stuurt kan het doen.

De herkomst

Uit het Latijn, en met een lading die veel zwaarder is dan het gladde Engelse woord doet vermoeden.

Het Etymologisch Woordenboek van het Nederlands volgt de lijn via Frans servir naar Latijn servīre, “slaaf zijn, dienen, zich wijden aan”, dat waarschijnlijk is afgeleid van servus, “dienaar, slaaf”. Twee vroege Franse vindplaatsen zijn veelzeggend: servir betekende eerst “dienen, zich wijden aan”, en dan met name gericht op God, aan het eind van de tiende eeuw, of op de duivel, in 880. Pas veel later komt de tafel erbij, in servir à table, rond 1165.

Dat is de hele semantische boog in drie stappen: slaaf zijn, je wijden aan iets groters, iemand bedienen. In de BDSM-betekenis zitten alle drie er nog in, en dat is de reden dat service voor mensen die het doen geen kil woord is.

Hoe service er in de praktijk uitziet

Als een handeling die op zichzelf niets bijzonders is, maar die op verzoek gebeurt en daarna wordt opgemerkt.

Een gangbaar beeld: iemand schenkt in zonder dat erom gevraagd is, legt kleren klaar voor de volgende dag, of poetst schoenen. Er wordt niets geslagen en niemand kleedt zich uit. Wat de handeling betekenis geeft, is dat de ander hem heeft opgedragen of aanvaard, en dat er daarna iets tegenover staat: een blik, een woord, een hand in het haar.

De cijfers laten zien hoe scheef die richting verdeeld is. In het onderzoek van Jennifer Rehor onder 1.580 kinkende vrouwen scoorde de rubriek “service-oriented submission/domestic service” 24,18 procent in de kolom “doing activity to others” tegen 37,22 procent in de kolom “activity done to you”. Een categorie die naar onderwerping vernoemd is, en toch werden er meer vrouwen bediend dan dat ze bedienden.

Waarom service geen rol is

Omdat ook iemand die de leiding heeft service kan geven, en dat heeft een eigen naam.

De encyclopedie-ingang over top, bottom en switch omschrijft de service top als “a person who applies sensation or control to a bottom, but does so at the bottom’s explicit instructions”. De service top slaat, bindt of stuurt, en doet dat volgens de aanwijzingen van degene die het ondergaat. De handeling loopt de ene kant op, de regie de andere.

Diezelfde ingang zet er de bredere regel bij: top en bottom verwijzen naar geven en ontvangen, niet naar wie er bovenop ligt en niet naar wie de macht heeft. Service werkt precies zo. Het is het antwoord op de vraag “voor wie doe je dit”, niet op de vraag “wie is hier de baas”.

Waarom mensen service zoeken

Omdat het de eenvoudigste manier is om iets echts te geven.

• Voor wie geeft vervalt het bedenken. De opdracht komt van buiten, en of hij goed is uitgevoerd hoor je binnen een minuut.
• Voor wie ontvangt verdwijnt de aarzeling om iets te vragen, omdat vragen nu juist de afspraak is.
• Voor een stel wordt een gewoonte een keuze: hetzelfde inschenken, maar nu met een reden en een eindtijd.

Het zit in de terugkoppeling. Een handeling die niemand opmerkt, verandert binnen een paar weken terug in een klus, en dan houdt de afspraak vanzelf op. Dat geldt net zo hard voor de service top: aanwijzingen opvolgen zonder dat er iets terugkomt is geen scène maar een klusje.

Hoe mensen service invullen

Vrijwel altijd binnen een van deze vier vormen, oplopend in hoeveel er van de gewone week in wordt getrokken.

1. Avondservice. Twee of drie handelingen die alleen bestaan zolang jullie in dezelfde kamer zijn: inschenken, klaarleggen, wachten.
2. Huishoudelijke service. Taken die op gewone dagen doorlopen, met een moment van terugkoppeling erbij.
3. Protocolservice. Vastgelegd tot op de houding en de aanspreekvorm; zie protocol en high protocol.
4. Service als ambacht. Bootblack is de bekendste vorm: dienen met eigen gereedschap en een eigen traditie.

Het verschil tussen zorgvuldig en slordig zit in wie beoordeelt en wanneer. Wie taken afspreekt zonder dat af te spreken, heeft een corveelijst gemaakt.

Misverstanden over service

“Service betekent hetzelfde als op deze site.” Nee, en dat is de grootste struikelsteen van het woord. In het Nederlands is service iets wat een bedrijf aan een klant levert. In de scene is het iets wat iemand aan een ander geeft binnen een afgesproken verhouding, en er komt geen geld aan te pas.

“Service is voor onderdanigen.” De service top laat zien dat dat niet klopt. Ook een switch of een dominant kan een avond volledig inrichten naar wat de ander wil.

“Service is gratis huishoudelijk werk.” Wat je doet is de drager, niet de bedoeling. Zonder iemand die het opdraagt en er iets van vindt, staat er alleen nog een schone keuken.

Wat ik er zelf van zie

Ik ben Victor, gigolo, vijfentwintig jaar actief in BDSM en opgeleid als psychotherapeut. Ik zit in de rare positie dat “service” op mijn eigen site iets betekent wat ik jou lever, terwijl het in de scene gaat over wat jij aan iemand anders geeft. Dat verschil moet ik in gesprekken vaak eerst rechtzetten.

Vrouwen die dit zoeken beginnen bijna nooit met het woord. Ze beginnen met een vraag: mag ik iets voor je doen? Grote opdrachten werken daarbij slechter dan kleine, want die worden werk in plaats van aandacht.

Wat je zelf kunt doen

• Spreek de richting uit voordat je iets afspreekt. “Ik wil iets voor je doen” is bruikbaar; “ik wil service geven” laat te veel open.
• Kies drie handelingen die een drukke werkweek overleven. Tien afspreken betekent dat er over veertien dagen nul overblijven.
• Leg vast wie het opmerkt en wanneer. Zonder reactie is er binnen twee weken niets meer over.
• Vraag om aanwijzingen als je de gevende kant doet en de ander de regie houdt. Dat is geen zwakte maar precies wat een service top doet.
• Koppel service niet aan correctie als je samenwoont; anders wordt elke klus een oordeel.
• Prik een datum om alles opnieuw te bekijken, en schrap wat alleen nog uit plichtsgevoel gebeurt.

Meer weten over service

Op deze site legt dienstbaarheid de onderdanige invulling uit met het onderzoek erbij, gaat huishoudelijke dienstbaarheid over de vorm die op gewone dagen doorloopt, en beschrijft service sub de rol waarin dienen de hele overgave draagt. Het artikel over het Wiel van Toestemming zet dit verschil op scherp met vier vakjes: wie doet er iets, en voor wie is het.

Buiten deze site geeft de encyclopedie-ingang over top, bottom en switch de kortste uitleg van waarom geven en gehoorzamen twee verschillende dingen zijn, en laat Etymologiebank zien wat er allemaal in het woord zit.

Waar dit op deze site past

Wil je uitproberen hoe het is om iets voor iemand te doen binnen een afspraak in plaats van uit gewoonte, dan is een avond met een paar vastgelegde handelingen de kleinste stap. Op de pagina over de BDSM-date staat hoe dat vooraf wordt besproken.

Bronnen

• serveren. Etymologisch Woordenboek van het Nederlands (Philippa, Debrabandere, Quak, Schoonheim & Van der Sijs, 2003–2009) via Etymologiebank. Levert de afleiding via Frans servir uit Latijn servīre “slaaf zijn, dienen, zich wijden aan”, de waarschijnlijke herkomst van dat werkwoord uit servus “dienaar, slaaf”, en de Franse dateringen “dienen, zich wijden aan” gericht op God (eind tiende eeuw) en op de duivel (880) tegenover servir à table (circa 1165).
• Sensual, Erotic, and Sexual Behaviors of Women from the “Kink” Community. Jennifer Eve Rehor, Archives of Sexual Behavior 44(4), 825–836, 2015. Vragenlijstonderzoek onder 1.580 vrouwen uit de kinkgemeenschap. Levert uit tabel 2 voor “Service-oriented submission/domestic service” de kolomwaarden 24,18 procent voor “doing activity to others”, 37,22 procent voor “activity done to you” en 51,39 procent voor een van beide rollen.
• Top, bottom, switch. Wikipedia. Levert de omschrijving van de service top als “a person who applies sensation or control to a bottom, but does so at the bottom’s explicit instructions”, en de vaststelling dat top en bottom verwijzen naar gevende en ontvangende rollen en niet naar wie er fysiek bovenop ligt. Het lemma draagt zelf een verzoek om meer bronvermeldingen; het is hier alleen gebruikt voor terminologie.

Verwante begrippen

• Dienstbaarheid. Het Nederlandse woord voor de onderdanige invulling, met het interviewonderzoek erbij.
• Huishoudelijke dienstbaarheid. De vorm die op dinsdagochtend doorloopt, met de cijfers over taakverdeling.
• Service sub. Het woord voor iemand wiens overgave juist in deze richting ligt.
• Onderdanige. De rol waarvan dienen één mogelijke invulling is.
• D/s. De verhouding waarbinnen service wordt opgedragen en beoordeeld.
• Protocol. De afgesproken omgangsvorm waarin service meestal wordt gegoten.
• High protocol. De formele stand, waarin service tot op het gebaar is voorgeschreven.
• Positietraining. Het andere onderdeel van dezelfde afspraak: de houdingen.
• Rope top. De touwvariant van dezelfde vraag: wie geeft, en wie bepaalt.
• Bottom. De ontvangende kant, en waar de service top zijn aanwijzingen vandaan haalt.
• Top. De rol waarvan de service top een uitvoering is, en waarom hij nog steeds top heet.
• Topping from the bottom. Hetzelfde sturen zonder afspraak, en daarmee het spiegelbeeld van een service top.
• Contract. Waar handelingen, tijden en gevolgen op papier komen.
• Topping. De handeling zelf, los van de vraag wie beslist hoe hard en hoe lang.