Femdom

Wat is femdom?

Femdom (Engels: identiek, samentrekking van female dominance) is de dynamiek waarin de vrouw de leidende partij is en de ander de ontvangende. Femdom beschrijft dus een verhouding en niet een persoon: het woord voor de persoon is Domme, Domina of dominatrix. Femdom kan één scène duren of een hele relatie.

Wat femdom in de praktijk betekent

Dat één iemand beslist, en dat die iemand zij is. Alles daarna is invulling.

In de praktijk zie je twee heel verschillende maten. De eerste is de losse scène: een avond waarin zij bepaalt wat er gebeurt en in welke volgorde, met een begin en een einde. De tweede is een doorlopende afspraak waarin de verhouding ook buiten de slaapkamer geldt, in de vorm van regels, toestemming vragen, of taken. Wat er inhoudelijk gebeurt kan van alles zijn: dienstbaarheid, orgasmecontrole, kuisheid, straf, aanbidding. Geen van die dingen is femdom; ze zijn wat femdom die avond gebruikt.

Een typisch verloop van de eerste maat: vooraf wordt afgesproken wat er mag en wat niet, tijdens de scène geeft zij aanwijzingen en houdt hij zich eraan, en achteraf valt de verhouding weg en volgt de nazorg. Dat laatste is niet vanzelfsprekend. Wie de leiding had heeft namelijk óók een landing nodig, en dat komt bij femdom minder vaak in beeld dan bij de omgekeerde verhouding.

Hoe vaak femdom voorkomt

Vaker als fantasie dan als praktijk. Joyal, Cossette en Lapierre legden voor The Journal of Sexual Medicine 55 seksuele fantasieën voor aan 1.516 volwassenen, 799 vrouwen en 717 mannen. Hun bevinding over dit onderwerp is kort en duidelijk: thema’s van onderwerping én van dominantie waren voor zowel mannen als vrouwen gewoon, en die twee hingen bovendien significant met elkaar samen.

Twee dingen volgen daaruit. Dominantiefantasieën zijn bij vrouwen geen uitzondering, en het is geen of-of: wie fantaseert over de ene kant, fantaseert vaak ook over de andere. Dat verklaart waarom veel mensen die zich in femdom herkennen zich niet als uitsluitend dominant beschrijven.

Wat die cijfers niet zeggen is hoe vaak het ook gebeurt. Een fantasie is geen praktijk, en de stap van het ene naar het andere is precies wat mensen het vaakst uitstellen.

Waarom mensen femdom zoeken

Om een verhouding die in het dagelijks leven zelden zo expliciet ligt.

Aan haar kant is de aantrekkingskracht vaak niet de macht zelf maar het wegvallen van de vraag of het mag. Wie thuis de hele dag rekening houdt met anderen, krijgt hier een paar uur waarin het uitgangspunt omgedraaid is. Aan zijn kant zit de trek in het tegendeel: niets hoeven kiezen.

Wat het per betrokkene kan opleveren, en hier is onderzoek voor:

• Voor wie de leiding heeft. Hébert en Weaver interviewden in The Canadian Journal of Human Sexuality negen dominanten en twaalf submissives. De opbrengsten die alleen de dominante rol noemde waren controle of macht, beloningen, en zelfvertrouwen.
• Voor wie ontvangt is de winst dat een verhouding die anders in woorden moet worden neergezet, hier gewoon geldt.
• Voor een stel samen dwingt femdom een gesprek af over wie waarover beslist, en dat gesprek gaat door na de scène.

Uit hetzelfde onderzoek komt het tegenwicht: de problemen die alleen de dominante rol noemde waren meer werk en meer verantwoordelijkheid, plus bezitterige submissives. Femdom is dus niet de makkelijke kant. Wie zich voorstelt dat leidinggeven vooral achteroverleunen is, komt bedrogen uit.

Wat femdom niet is

“Femdom is hetzelfde als een dominatrix boeken.” Een dominatrix is een beroep, femdom is een verhouding. De meeste femdom gebeurt tussen mensen die elkaar kennen en waar geen geld aan te pas komt.

“Femdom betekent dat zij altijd dominant is.” Zelden. Joyal en collega’s vonden dat fantasieën over dominantie en over onderwerping significant met elkaar samenhangen, dus wie de ene kant zoekt heeft vaak ook belangstelling voor de andere.

“Femdom gaat over pijn.” Niet noodzakelijk. Femdom valt onder D/s, de tak waarin de macht het onderwerp is en waar geen slag hoeft te vallen.

“Vrouwen die dit doen hebben iets.” Daar is naar gekeken en het tegendeel kwam eruit. Wismeijer en van Assen vergeleken in The Journal of Sexual Medicine 902 BDSM’ers met 434 controledeelnemers: de eerste groep was minder neurotisch, extraverter, opener voor nieuwe ervaringen, consciëntieuzer, minder gevoelig voor afwijzing en tevredener met het leven, en tegelijk minder toeschietelijk. Hun conclusie: BDSM is eerder een vrijetijdsbesteding dan een uiting van psychopathologie.

Wat ik er zelf van zie

Ik ben Victor, gigolo, vijfentwintig jaar in BDSM en opgeleid als psychotherapeut. Ik werk zelf vanaf de dominante kant; femdom met mij als de ontvangende partij is niet wat ik aanbied. Wat ik er wél over te zeggen heb, komt uit de gesprekken.

De vraag gaat zelden over techniek. Vrouwen die hierover beginnen, vragen bijna nooit hoe je iets doet. Ze vragen of het niet belachelijk overkomt. De stap is dus niet praktisch maar sociaal, en die stap is bij femdom groter dan bij de omgekeerde verhouding, omdat er minder voorbeelden van bestaan.

Het tweede: het gaat vaak mis op de nazorg van de verkeerde persoon. Er wordt goed gezorgd voor wie ontving en niet voor wie de leiding had, terwijl de terugslag daar net zo goed komt. Dat staat uitgebreider bij domdrop.

Wat je zelf kunt doen

• Begin met één scène en niet met een relatievorm, zodat je merkt wat leidinggeven met je doet voordat je er afspraken op bouwt.
• Spreek af waar de verhouding ophoudt, dus of hij alleen tijdens de scène geldt of ook daarbuiten, en zeg dat in zoveel woorden.
• Reken op de verantwoordelijkheid, want de dominante rol noemde in het onderzoek van Hébert en Weaver juist meer werk en meer verantwoordelijkheid als het lastige deel.
• Regel nazorg voor jezelf en niet alleen voor de ander, want de terugslag treft ook de leidende kant.
• Kies één ding om mee te beginnen in plaats van een lijst; orgasmecontrole of dienstbaarheid alleen is genoeg voor een eerste keer.
• Zeg het hardop als je je afvraagt of het belachelijk overkomt, want dat is bij femdom de vraag die anders de hele avond blijft hangen.

Meer lezen over femdom

Op deze site staat de dynamiek waar femdom een vorm van is bij D/s, staan de drie woorden voor de persoon bij Domme, Domina en dominatrix, en staat de terugslag aan de gevende kant bij domdrop.

Buiten deze site is het artikel van Hébert en Weaver het enige dat de dominante rol zelf laat vertellen wat die oplevert en wat die kost. Wie wil weten hoe gewoon dominantiefantasieën zijn, vindt dat bij Joyal en collega’s.

Bronnen

• What exactly is an unusual sexual fantasy?. Joyal, Cossette & Lapierre, The Journal of Sexual Medicine 12(2), 328–340, 2015. Internetonderzoek onder 1.516 volwassenen (799 vrouwen, 717 mannen) die 55 fantasieën beoordeelden; levert dat thema’s van onderwerping en van dominantie voor zowel mannen als vrouwen gewoon waren en significant met elkaar samenhingen.
• Perks, problems, and the people who play: A qualitative exploration of dominant and submissive BDSM roles. Hébert & Weaver, The Canadian Journal of Human Sexuality 24(1), 49–62, 2015. Interviews met negen dominanten en twaalf submissives; levert de dominant-specifieke opbrengsten controle of macht, beloningen en zelfvertrouwen, en de dominant-specifieke problemen van meer werk en verantwoordelijkheid en bezitterige submissives.
• Psychological characteristics of BDSM practitioners. Wismeijer & van Assen, The Journal of Sexual Medicine 10(8), 1943–1952, 2013. Levert dat 902 BDSM-deelnemers tegen 434 controledeelnemers minder neurotisch, extraverter, opener voor nieuwe ervaringen, consciëntieuzer en minder gevoelig voor afwijzing bleken, met een hoger subjectief welbevinden en minder toeschietelijkheid, en de conclusie dat BDSM eerder als vrijetijdsbesteding dan als uiting van psychopathologie te begrijpen is.

Verwante begrippen

• D/s. De dynamiek waarvan femdom een vorm is, met de afspraken die daarbij horen.
• Domme. Het woord voor de persoon die in een femdom-dynamiek de leiding heeft.
• Domina. De titel, en waar die in het Nederlands anders valt dan in het Duits.
• Dominatrix. Het beroep, dat femdom tegen betaling aanbiedt.
• Domdrop. De terugslag aan de leidende kant, die bij femdom het vaakst wordt overgeslagen.
• Dominant. De rol zelf, los van het geslacht van wie hem invult.
• Meesteres. De Nederlandse titel voor de vrouw die in zo’n verhouding de leiding heeft.
• Herrin. De Duitse aanspreekvorm binnen deze verhouding, met het Siezen dat daar vaak bij hoort.
• Prodomme. De betaalde vorm van femdom, en het woord dat die beroepsgroep zelf gebruikt.
• Trampling. Een van de vormen die vrijwel alleen binnen femdom voorkomt, met de cijfers over druk en ademhaling.
• Maledom. De gespiegelde verhouding, en de pagina die uitlegt waarom dat woord zoveel zeldzamer is dan dit.