No-go

Wat is een no-go?

Een no-go (Engels: no go) is een handeling of situatie waar iemand botweg nee tegen zegt, in gewone taal in plaats van in scenejargon. Een no-go kent geen tussenstand: hij geldt of hij geldt niet. In een gesprek over BDSM betekent no-go hetzelfde als een harde grens.

Waar het woord no-go vandaan komt

Uit gewoon Nederlands, en niet uit de BDSM-scene.

De Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie voert no-go gewoon op als Nederlands zelfstandig naamwoord, uitspraak no’ɡo, met no-gogebied als apart lemma ernaast. Geen jargon dus. Ontleend aan het Engels wel: de woordenlijst van Bakker en collega’s op de Etymologiebank vertaalt het met “rood licht, stopteken, een nee” en met “taboe, ontoelaatbaar”.

In het Engels is de weg langer. Etymoloog Douglas Harper dateert het bijvoeglijk naamwoord no-go in de betekenis “waar het verboden is te komen” op 1971, met daarvóór een naamwoordelijke uitdrukking uit 1870 voor een situatie die onuitvoerbaar is. Die oudste laag is de laag die je in een gesprek over grenzen gebruikt: geen verboden gebied, maar iets wat niet doorgaat.

Waarom mensen “no-go” zeggen en geen “harde grens”

Omdat je het kunt zeggen zonder dat je laat merken hoeveel je van de scene weet.

Harde grens en hard limit zijn woorden die je ergens hebt opgezocht. No-go niet. Het is hetzelfde woord dat je op je werk gebruikt over een deadline, dus het klinkt zakelijk in plaats van zwaar, en dat scheelt precies de drempel waar het gesprek anders op strandt. Het levert per betrokkene iets anders op:

• Wie voor het eerst iets aangeeft hoeft geen lijst in te vullen en geen jargon te leren; één zin met het woord no-go erin doet hetzelfde werk.
• Wie de leiding heeft hoort aan de vorm dat er niet onderhandeld wordt. Een no-go klinkt niet als aarzeling, en dat is nu net het misverstand waar het bij twijfelwoorden misgaat.
• Stellen kunnen elkaars no-go’s naast elkaar leggen zonder dat er een formulier aan te pas komt.

Het woord is korter dan wat het moet dekken. “Geen pijn” is geen no-go maar een hele categorie, en wat je alleen hardop zegt staat nergens meer als je het twee weken later anders herinnert. Wie het scherp wil hebben, zet zijn no-go’s alsnog per handeling op een domlijst of een kinklist.

Waar dit op deze site past

Mijn eigen no-go’s staan gewoon online, op mijn BDSM-profiel. Zes regels, geen uitleg erbij. Wil je die van jou kwijt voordat je iets afspreekt, dan is dat het eerste onderdeel van het gesprek. Wat er tijdens een BDSM-date daarna wel en niet gebeurt, lees je daar.

Bronnen

• no-go. Woordenlijst Nederlandse Taal (het Groene Boekje), Nederlandse Taalunie. Levert dat no-go een erkend Nederlands zelfstandig naamwoord is, een de-woord van het mannelijk geslacht, met de uitspraak no’ɡo, en dat no-gogebied er als apart onzijdig lemma naast staat.
• no go. Cambridge Academic Content Dictionary, Cambridge University Press. Levert de Engelse betekenis van de uitdrukking no go: “not allowed or not acceptable”, met het alledaagse voorbeeld over een kledingvoorschrift, waaruit blijkt dat het in het Engels net zo goed gewone taal is.
• no-go. F. Bakker, E. van Ruijsendaal, P. Uljé & D. van Zijderveld, Vindpunt.nl. Woordenlijst Overbodig Engels met Nederlandse tegenhangers, geraadpleegd via de Etymologiebank van het Instituut voor de Nederlandse Taal. Levert dat het woord aan het Engels is ontleend en in het algemene taalgebruik staat voor “rood licht, stopteken, een nee; taboe, ontoelaatbaar”. Een woordenlijst met genoemde samenstellers, hier alleen gebruikt voor de ontlening en de betekenis.
• no-go. Douglas Harper, Online Etymology Dictionary. Levert de dateringen van het Engelse woord: 1971 voor het bijvoeglijk naamwoord in de betekenis “where it is forbidden to go”, en 1870 voor de oudere naamwoordelijke uitdrukking voor een onuitvoerbare situatie. Een naslagwerk met één genoemde auteur, hier uitsluitend als datering gebruikt en niet voor een feitelijke claim over de praktijk.

Verwante begrippen

• Harde grens. De scenenaam voor precies dit, met de forensische cijfers en de gewoonte bij overschrijding erbij.
• Grens. Het overkoepelende begrip, en wie er allemaal een stelt.
• Hard limit. Het Engelse vakwoord, met de vier soorten limits die het jargon onderscheidt.
• Limiet. Wat een no-go heet zodra hij per handeling op een lijst belandt.
• Domlijst. Het formulier waarop je een mondelinge no-go alsnog vastlegt.
• Consent. De toestemming waarvan een no-go de buitenrand aangeeft.
• Squick. Het gevoel waar een no-go de afspraak van maakt.