Cuckold

Wat is een cuckold?

Cuckold (Nederlands: hoorndrager, in de scene onvertaald) is de man wiens partner met zijn medeweten en instemming seks heeft met iemand anders, en die daar zelf opwinding uit haalt. In de klassieke betekenis was hij juist de bedrogen echtgenoot. Het woord duidt de persoon aan, niet de praktijk.

Wat de rol van een cuckold vraagt

Van buitenaf lijkt de cuckold degene die niets doet. In de praktijk is hij degene die het meeste voorwerk levert. De encyclopedie zegt het kort: in het fetisjgebruik is de cuckold medeplichtig aan de zogenaamde ontrouw van zijn partner. Medeplichtig betekent hier: hij bedenkt het mee, keurt het goed, en houdt in de gaten of het klopt.

Een gewone gang van zaken: hij brengt het onderwerp als eerste ter sprake, vaak na jaren fantaseren, en schrikt van zijn eigen woorden. Daarna volgt de fase waarin hij vooral vragen stelt. Wat als ik het toch niet leuk vind. Wat als zij het leuker vindt dan ik. Pas als die vragen antwoorden hebben, wordt er iets gepland.

Zijn zwaarste taak zit niet in de avond zelf, maar in het melden wanneer iets kantelt. Een cuckold die doorbijt omdat hij het zelf bedacht heeft, laadt precies de spijt op die hij wilde vermijden. Instemming die alleen aan het begin gegeven is, is geen instemming meer halverwege.

De psychologie achter de rol

De klassieke verklaring is masochisme. De encyclopedie vat het zo samen: de psychologie beschouwt cuckold-fetisjisme als een variant van masochisme, waarbij de cuckold plezier haalt uit vernederd worden. Dat is één lezing, en voor sommige mannen klopt hij precies.

Het onderzoek laat een breder beeld zien. Lehmiller, Ley en Savage onderzochten in Archives of Sexual Behavior 580 overwegend homoseksuele mannen en vonden dat de inhoud van hun fantasieën samenhing met persoonlijkheidskenmerken als volgzaamheid, sensatiezoeken en de houding tegenover seks buiten een relatie. Opvallend was ook wat er ontbrak: BDSM-thema’s en interraciale thema’s kwamen bij deze groep duidelijk minder vaak voor dan in eerder onderzoek onder heteroseksuele mannen. Vernedering is dus niet de motor onder elke cuckold, maar één van de motoren.

Wat de rol een man oplevert

De winst zit voor de meeste mannen in het opheffen van een tegenstelling. Iets wat altijd bedreigend was, jaloezie, blijkt binnen afgesproken kaders opwindend te kunnen zijn. Dat is een opluchting die verder reikt dan seks.

• Voor de man zelf is de opbrengst meestal dat hij zijn eigen fantasie een keer heeft zien bestaan zonder dat er iets kapotging.
• Voor zijn partner betekent het dat ze niet langer hoeft te gissen wat hij wil, en dat haar eigen plezier geen bedreiging is.
• Voor hen samen zit de opbrengst in het gesprek eromheen, dat concreter wordt dan het meestal is.

Dezelfde onderzoekers vonden dat mannen die hun fantasieën in praktijk brachten er overwegend positief op terugkeken, maar dat de kans op een goede afloop afhing van persoonlijkheid en hechtingsstijl. De rol maakt geen einde aan onzekerheid; hij maakt onzekerheid zichtbaar. Wie eraan begint om iets te repareren, kiest het verkeerde gereedschap.

Hoe mannen de rol invullen

Er is geen standaardversie, maar er zijn wel herkenbare invullingen. De meest voorkomende is de rustige: hij is erbij, kijkt, en zegt weinig.

• Toekijkend. Hij is aanwezig, doet niet mee en houdt het overzicht. Voor veel mannen is dit de hele wens.
• Op afstand. Hij is er niet bij en hoort het verhaal achteraf. De spanning zit dan in het wachten.
• Dienend. Hij vervult een rol tijdens de scène, van drankjes inschenken tot expliciet ondergeschikt spel.
• Vernederend. De variant waarin het kleineren zelf de lading draagt. Zichtbaar op internet, in de praktijk minder algemeen dan die zichtbaarheid suggereert.

Wat de zorgvuldige versie van de slordige onderscheidt is nooit de invulling zelf, maar of er vooraf met alle drie over gesproken is.

Misverstanden over de cuckold

“Een cuckold is een bedrogen man.” Niet in deze betekenis. Het woord kent twee levens: in de oude betekenis overkwam het je, in het huidige fetisjgebruik kies je het samen. Dat verschil zit ook in het Nederlands. Hoorndrager betekent volgens Wiktionary simpelweg bedrogen echtgenoot, voor het eerst opgetekend in 1599. Het dekt de cuckold van nu dus maar half.

“Hij moet zich vernederd voelen, anders telt het niet.” Onjuist. Vernedering is één invulling van de rol, geen definitie ervan. Wie de vernederende variant niet wil, hoeft hem niet te spelen.

“Zijn instemming spreekt vanzelf, het was tenslotte zijn idee.” Nee, en dat is ook juridisch geen kleinigheid. In de Nederlandse Wet seksuele misdrijven, van kracht sinds 1 juli 2024, geldt dat seks altijd vrijwillig en gelijkwaardig moet zijn, ook wanneer iemand ergens eerder ja op zei.

Wat ik er zelf van zie

Ik ben Victor, gigolo, en ik word door stellen gevraagd voor precies dit scenario. De man is bijna altijd degene die het idee heeft aangedragen, en tijdens het kennismakingsgesprek degene die het minst zegt.

De vraag die het vaakst terugkomt gaat niet over seks. Hij gaat over of dit iets zegt over wat voor man hij is. Mijn antwoord is dat een man die hardop zegt wat hij wil, en die zijn partner iets gunt, zichzelf niet kleiner maakt maar zichtbaarder.

En wat me blijft opvallen: het gaat goed bij de stellen waar hij vooraf durfde te zeggen wat hij níet wilde. Niet de lijst met wensen maakt het verschil, maar de lijst met uitzonderingen.

Waar je meer over de cuckold leest

Op deze site legt cuckolding de dynamiek zelf uit, met de cijfers erbij, en beschrijft het taboe van cuckolding ontmaskerd waar de schaamte rond de rol vandaan komt.

Buiten deze site is het onderzoek van Lehmiller, Ley en Savage de beste ingang: het vroeg mannen naar hun fantasie en naar hoe het afliep toen ze het echt deden.

Bronnen

• The Psychology of Gay Men’s Cuckolding Fantasies. Lehmiller, Ley & Savage, Archives of Sexual Behavior 47(4), 999–1013, 2018. Levert de aanduiding troilisme, het verband met persoonlijkheidskenmerken, het verschil in BDSM- en interraciale thema’s met eerder onderzoek, en de rol van hechtingsstijl bij de afloop.
• Wet seksuele misdrijven. Rijksoverheid, in werking sinds 1 juli 2024. Levert de eis dat seks altijd vrijwillig en gelijkwaardig is.
• Cuckold. Wikipedia. Levert de cuckold als medeplichtig in het fetisjgebruik, plus de masochisme-lezing.
• hoorndrager. Wiktionary. Levert de betekenis bedrogen echtgenoot en de eerste optekening in 1599.

Verwante begrippen

• Cuckolding. De praktijk waarin de cuckold zijn rol vervult, met de uitleg van de dynamiek en het onderzoek.
• Cuckoldress. Zijn partner, de vrouw die de seksuele vrijheid krijgt.
• Bull. De derde man, en wat er van hem verwacht wordt.
• Cuckquean. De vrouwelijke tegenhanger, met een eigen geschiedenis en een eigen woord.
• Compersie. Het gevoel dat veel cuckolds bedoelen als ze zeggen dat het geen jaloezie is.
• Stag. Dezelfde plek in de kamer, maar dan zonder vernedering en met een andere naam.
• Voyeur. Het woord voor de kijkrol zelf, en waar het vandaan komt.