Nawashi

Wat is een nawashi?

Nawashi (縄師) is de Japanse titel voor iemand die het binden met touw als vak beoefent: letterlijk een touwvakman, in het Nederlands meestal touwmeester genoemd. De titel raakte in Japan in gebruik voor de artiesten die vanaf de jaren zestig live optraden met touw. Naast nawashi bestaat bakushi, met vrijwel dezelfde betekenis.

Waarom “touwmaker” niet klopt

Omdat 師 geen maker aanduidt maar een beoefenaar.

De Digitale Daijisen behandelt 師 als achtervoegsel apart: gehecht aan een woord voor een techniek of kunst geeft het aan dat iemand daarin specialist is, met 医師 (arts) en 理髪師 (kapper) als voorbeelden. De kanji-ingang zet er nog een rij bij: 絵師 schilder, 技師 ingenieur, 仏師 boeddhabeeldhouwer, 猟師 jager, 漁師 visser. In geen van die woorden maakt iemand het ding dat vooraan staat; hij werkt ermee.

De vertaling “een maker van touw” circuleert desondanks breed, ook op deze site tot vandaag. De huidige tekst van de Engelstalige encyclopedie-ingang over Japanse bondage zegt het anders en zegt het goed: de artiesten die vanaf de jaren zestig live optraden, onder wie Eikichi Osada, worden nawashi genoemd, “rope master”, of bakushi, uit kinbakushi.

Wat de titel niet zegt

Dat er iemand achter staat.

Jisho geeft 縄師 precies één betekenis: rope artist (in sexual bondage). Kotobank, dat de Daijisen en het Nihon Kokugo Daijiten ontsluit, kent het woord niet eens. Anders dan arts of visser is nawashi dus geen beroep dat in de algemene woordenboeken bestaat. Het is een scene-titel die zichzelf draagt, en niemand geeft hem uit. Wegen wat je aan iemand hebt gaat daarom niet via de titel maar via één vraag: laat die persoon uit zichzelf vallen hoe lang een binding blijft zitten, waar de zenuwbanen lopen en hoe snel het touw eraf kan?

Waar dit op deze site past

Ik noem mezelf geen nawashi. Wel werk ik met touw, en wat er bij mij wel en niet kan staat op de pagina over de BDSM-date.

Bronnen

• 師（シ）. Kotobank, met het lemma uit de Digitale Daijisen (Shogakukan). Levert de behandeling van 師 als zelfstandig naamwoord “iemand die kennis of kunst onderwijst, meester, leraar” én als achtervoegsel dat, gehecht aan een woord voor een techniek of kunst, aangeeft dat iemand daarin specialist is, met 医師 (arts) en 理髪師 (kapper) als voorbeelden; de kanji-ingang levert de reeks 医師, 絵師, 技師, 仏師, 山師, 猟師 en 漁師 onder de omschrijving “iemand met een gespecialiseerde vaardigheid”.
• 縄師 (なわし). Jisho.org, met de gegevens uit JMdict. Levert de enige daar opgenomen betekenis van 縄師: rope artist (in sexual bondage). Levert daarnaast, doordat Kotobank geen lemma 縄師 heeft, de vaststelling dat het woord buiten de scene-woordenboeken niet is opgenomen.
• Japanese bondage. Engelstalige Wikipedia. Levert dat de artiesten die vanaf de jaren zestig live SM-shows met veel touwbondage gingen geven, onder wie Eikichi Osada, tegenwoordig nawashi (“rope master”) of bakushi (uit kinbakushi, “bondage master”) worden genoemd.

Verwante begrippen

Een nawashi werkt binnen shibari, de pagina waar de traditie en de risico’s staan.

• Bakushi. De andere titel voor vrijwel hetzelfde, met de herkomst uit kinbakushi.
• Kinbaku. De praktijk waar de titel bij hoort.
• Asanawa. Het touw waarmee gewerkt wordt, en waarom de dikte uitmaakt.
• Rigger en rope top. De westerse scene-woorden voor dezelfde rol, het eerste met de nadruk op de techniek en het tweede op de rol in de scène.