Seksloos huwelijk

Wat is een seksloos huwelijk?

Een seksloos huwelijk (Engels: sexless marriage, of dead bedroom) is een relatie waarin al lange tijd weinig tot geen seks meer is. Meestal is het niet één keuze, maar iets wat langzaam is gebeurd en zelden hardop is uitgesproken. Het gaat vaak samen met een verschil in verlangen tussen de partners.

Hoe een seksloos huwelijk eruitziet

In de praktijk is het zelden een ruzie en vaker een stilte. Neem een stel dat al jaren samen is. Ooit was er vanzelf seks, toen werd het minder door werk, kinderen en moeheid, en op een gegeven moment was het maanden geleden zonder dat iemand het benoemde. Ze slapen naast elkaar, ze zijn op papier niet ongelukkig, maar de aanraking is weg en niemand begint erover, uit angst de ander te kwetsen of zelf afgewezen te worden. Dat patroon, waarin het onderwerp steeds moeilijker bespreekbaar wordt naarmate het langer duurt, is wat een seksloos huwelijk zo hardnekkig maakt.

Waarom de seks in een lange relatie kan verdwijnen

Dat verlangen in een lange relatie afneemt, is normaal en niet onvermijdelijk. Een systematisch overzicht van Kristen Mark en Julie Lasslo in The Journal of Sex Research uit 2018 beschrijft seksueel verlangen als iets dat “ebbs and flows”, en zet de factoren die het op peil houden op een rij: de individuele, de relationele en de maatschappelijke. Frequentie is daarbij niet alles. Onderzoek van Amy Muise en collega’s in Social Psychological and Personality Science uit 2016 vond dat meer seks samenhangt met meer welbevinden, maar dat dat verband boven grofweg wekelijkse seks niet verder oploopt, en vooral geldt voor mensen in een relatie. Het punt is dus geen magisch aantal, maar dat de aanraking helemaal wegvalt.

Wat een seksloos huwelijk met je doet

De pijn zit vaak niet in de seks zelf, maar in wat eronder wegvalt: gezien worden, gewild worden, aangeraakt worden. Volgens Thuisarts.nl speelt meestal een verschil in zin een rol, en ontstaat er een pijnlijke lus. Als de een meer zin heeft en dat laat merken, krijgt de ander daar juist steeds minder zin van. De partner die meer wil, voelt zich afgewezen. De partner die minder wil, voelt zich onder druk gezet. Zo lopen beiden vast. Voor veel vrouwen is de eenzaamheid van naast iemand liggen en toch niet aangeraakt worden zwaarder dan het gemis aan seks. Dat is precies waarom een seksloos huwelijk zo vaak de eerste aanleiding is om ergens hulp of aandacht te zoeken.

Wat een seksloos huwelijk niet is

“Geen seks betekent een slecht huwelijk.” Niet per se. Sommige stellen zijn tevreden zonder seks. Het wordt pas een probleem als een van beiden eronder lijdt, dus het gaat om wat jullie er samen van vinden, niet om een aantal.

“Er is iets mis met mij.” Zelden. Minder zin komt volgens Thuisarts.nl vaak door drukte, stress en weinig aandacht voor elkaar, niet door een gebrek in jou.

“Als je erover begint, maak je het erger.” Andersom. Juist het niet bespreken houdt het patroon in stand. De stilte is het probleem, niet het gesprek.

Wat ik er zelf van zie

Voor veel vrouwen is een seksloos huwelijk de reden dat ze mij voor het eerst aanschrijven. Wat me steeds opvalt: het gaat zelden alleen over seks. Het gaat over jaren niet begeerd zijn, over de vraag of ze nog aantrekkelijk zijn, over aanraking waar niets meer tegenover staat. Ik ben Victor, gigolo, geen relatietherapeut, en ik ga niet over jouw huwelijk. Wat ik wel zie, is hoeveel het doet als iemand weer met volle aandacht naar je kijkt. Sommige vrouwen zoeken precies dat, een middag echt gezien worden. Anderen gebruiken het als zetje om het thuis eindelijk aan te kaarten. Allebei is goed.

Wat je eraan kunt doen

Een seksloos huwelijk verandert zelden vanzelf, maar een paar stappen helpen:

• Benoem het zonder verwijt. Zeg wat je mist in plaats van wat de ander fout doet. “Ik mis aanraking” opent een gesprek dat “jij wilt nooit meer” juist dichtslaat.
• Zoek eerst een lichamelijke oorzaak uit. Minder zin kan door medicatie, hormonen of vermoeidheid komen. Bespreek dat met je huisarts.
• Overweeg samen een seksuoloog of relatietherapeut. Thuisarts.nl verwijst daarnaar bij aanhoudende klachten, en een gezamenlijke aanpak werkt beter dan het in je eentje willen oplossen.
• Scheid het verlangen naar seks van het verlangen naar aanraking. Soms is huidhonger het eerste dat aandacht vraagt, nog voor de seks.

Meer lezen over een seksloos huwelijk

• Dead bedroom is de Engelse lotgenotenterm voor hetzelfde, met de nadruk op online herkenning en steun.
• Discrepant verlangen legt het verschil in zin uit dat er vaak onder zit.
• Thuisarts.nl over minder zin in seks geeft de praktische stappen en wanneer je naar de huisarts gaat.

Waar dit op deze site past

Ik los een seksloos huwelijk niet op, en ik ben ook geen therapeut. Wat ik wel bied, is aandacht en aanraking voor wie zich al lang niet gezien voelt, discreet en op jouw tempo. Ben je benieuwd hoe een ontmoeting verloopt, kijk dan bij intiem samenzijn. Even overleggen mag altijd eerst, zonder enige verplichting.

Bronnen

• Ik heb minder zin in seks. Thuisarts.nl. Levert dat een verschil in zin tussen partners meestal een rol speelt, dat meer zin bij de een de ander juist minder zin kan geven, dat drukte, stress en weinig aandacht veelvoorkomende oorzaken zijn, en het advies om erover te praten met de huisarts of een seksuoloog.
• Maintaining Sexual Desire in Long-Term Relationships. A Systematic Review and Conceptual Model. Kristen P. Mark & Julie Lasslo, The Journal of Sex Research, 2018. Levert dat seksueel verlangen “ebbs and flows” en dat het op peil houden ervan afhangt van individuele, relationele en maatschappelijke factoren.
• Sexual Frequency Predicts Greater Well-Being, But More is Not Always Better. Amy Muise, Ulrich Schimmack & Emily A. Impett, Social Psychological and Personality Science, 2016. Levert dat seksuele frequentie samenhangt met welbevinden via een kromlijnig verband dat boven ongeveer wekelijkse seks niet verder stijgt, en dat dit vooral geldt voor mensen in een relatie.

Verwante begrippen

• Libido. Het verlangen zelf, dat in een seksloos huwelijk uit de pas is geraakt.
• Dead bedroom. De Engelse online-term voor precies dit, met een eigen invalshoek van herkenning en steun.
• Discrepant verlangen. Het verschil in zin dat vaak onder een seksloos huwelijk zit.
• Huidhonger. De honger naar aanraking die in een relatie zonder seks vaak net zo hard speelt als het gemis aan seks.
• Dual control model. Waarom de een makkelijker opwindt of afremt dan de ander, wat het verschil in zin mede verklaart.