Scat

Wat is scat?

Scat (Engels: identiek; het vakwoord is coprofilie, van het Griekse kópros voor uitwerpselen) is de verzamelnaam voor seksueel spel met ontlasting. Kijken, aanraken, ermee besmeuren en soms inslikken vallen eronder. Van alles op deze lijst draagt scat het hoogste gezondheidsrisico, want ontlasting zit vol ziekteverwekkers die via de fecaal-orale route overgaan.

Wat scat in de praktijk betekent

Vaker kijken en besmeuren dan inslikken, en bijna altijd op een plek die tegen een troep kan.

Een gebruikelijk beeld: twee mensen spreken vooraf af dat er niets bij de mond of de ogen komt, kiezen een badkamer of een afgedekt bed, en houden het bij het zichtbare deel. De handeling zelf is snel. Het opruimen en het naspoelen kosten de meeste tijd, en dat is precies het deel dat mensen onderschatten wanneer ze het in een opwelling proberen.

Het woord dekt een breed gebied. Bij de een gaat het puur om kijken, bij de ander om het gemaakt worden tot toiletslaaf, en slechts een kleine groep zoekt het echte inslikken op. Die vormen liggen qua risico ver uit elkaar, dus “ik doe aan scat” zegt op zichzelf weinig.

Waar het woord vandaan komt

Uit het Grieks, via de kliniek. De encyclopedische omschrijving van coprofilie zet het neer als de parafilie waarbij opwinding en genot samenhangen met ontlasting, met scatophilia en scat als gangbare andere namen. Het woord komt van kópros, uitwerpselen, en philia, voorliefde.

Psychiatrisch is de plaatsing terughoudend. Dezelfde bron schaart coprofilie onder de restcategorie voor parafilieën die niet apart worden benoemd. Een voorkeur is dus geen diagnose. Pas als er aanhoudende lijdensdruk of belemmering bij komt, wordt er in de handboeken van een stoornis gesproken.

Waarom mensen scat willen

Om de grens zelf, meer dan om het materiaal. Zindelijkheid is de eerste regel die een mens leert, en er is weinig dat zo volledig buiten wat hoort valt als die regel bewust opgeven.

• Voor wie het ondergaat ligt de winst in een overgave die niet halverwege kan worden teruggenomen, en dat is voor sommigen precies het punt.
• Voor wie het doet zit het in het merken dat die overgave echt is, zonder dat er iets aan te pas komt dat pijn doet.
• Voor een stel is het vooral een test van het gesprek vooraf, omdat er onderweg niets valt bij te sturen.

En dan het deel dat er meteen bij hoort. Wat tussen twee mensen niet klopt, blijft na afloop even scheef als ervoor. Het risico op ziekte blijft ook, hoe zorgvuldig je ook werkt. Voor de meesten is dit een grens die dicht blijft, en daar is niets mis mee.

Hoe mensen scat aanpakken

Zorgvuldig of helemaal niet, want de marge is hier klein.

De vormen lopen van licht naar zwaar: alleen kijken, besmeuren van huid die daarna wordt gewassen, het spel rond de toiletslaaf en de zeldzame variant met inslikken. Wat de zorgvuldige versie kenmerkt is de volgorde. Eerst afspreken welke lichaamsdelen meedoen en welke niet, dan een plek kiezen die schoonmaakbaar is, en pas daarna beginnen. De onzorgvuldige versie slaat dat gesprek over en laat de badkamer achteraf de afspraak maken.

Wat scat niet is

“Scat en watersports zijn hetzelfde.” Nee. Watersports en plasseks gaan over urine, scat over ontlasting, en het gezondheidsverhaal verschilt wezenlijk tussen die twee.

“Als je dit wilt, is er iets mis met je.” Ook niet. De handboeken vragen voor een diagnose om lijdensdruk of belemmering, niet om de voorkeur zelf.

“Met goede hygiëne is het gewoon veilig.” Dat klopt niet. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie gaat het hepatitis A-virus over via de fecaal-orale route en ook via nauw lichamelijk contact zoals oraal-anale seks. Poetsen vooraf haalt dat risico niet weg. Hygiëne verkleint de kans, ze schrapt hem niet.

Wat ik er zelf van zie

Ik ben Victor, gigolo, vijfentwintig jaar bezig met BDSM en opgeleid als psychotherapeut. Dit onderwerp komt bij mij zelden binnen als wens en vaker als angst: iemand wil weten of ze raar is omdat het haar fascineert. Dat is ze niet.

Wat ik merk is dat het gesprek meestal niet over de daad gaat maar over de blik van de ander. En dat de gezondheidskant vrijwel altijd wordt weggewuifd, terwijl die hier het zwaarst weegt van alle onderwerpen in deze lijst. Ik neem hem daarom als eerste, niet als laatste.

Wat je zelf kunt doen

• Houd ontlasting weg bij mond, ogen en kapotte huid, want dat zijn de plekken waar de fecaal-orale route echt gaat tellen.
• Werk met een afdekzeil en handschoenen, en kies een ruimte die je daarna volledig kunt schoonmaken.
• Laat je tegen hepatitis A vaccineren voordat er ook maar iets met de mond in de buurt komt, en bespreek dat zo nodig met de huisarts of de GGD.
• Spreek de zwaarste variant, het inslikken, apart af en behandel die niet als een detail van hetzelfde plan.
• Wees strenger naarmate je iemand korter kent, want juist bij een onbekende ontbreekt de basis om risico’s te vertrouwen.
• Regel de nazorg vooraf: warm water, samen wassen en tijd horen bij de afspraak, niet bij het opruimen.

Meer weten over scat

Binnen deze begrippenlijst draagt watersports het bredere gebied rond urine, staat bij plasseks wat er volgens het RIVM wel en niet via lichaamsvocht overgaat, en legt harde grens uit waarom dit onderwerp voor de meeste mensen niet onderhandelbaar is.

Daarbuiten leggen de Wereldgezondheidsorganisatie en de LCI-richtlijn hepatitis A van het RIVM uit hoe de fecaal-orale route werkt, en dat is de kern van de gezondheidsvraag.

Waar dit op deze site past

Scat staat niet op mijn lijst met mogelijkheden, en ik schrijf het er niet stiekem bij. Wat wel kan is het gesprek: wat jou hierin aantrekt, en of er iets naast ligt dat wel past. Op de pagina over de BDSM-date lees je hoe zo’n voorgesprek verloopt.

Bronnen

• Hepatitis A. Wereldgezondheidsorganisatie, factsheet, 28 juli 2026. Levert dat het hepatitis A-virus zich vooral verspreidt via de fecaal-orale route, waarbij iemand voedsel of water binnenkrijgt dat besmet is met de ontlasting van een geïnfecteerd persoon, en dat overdracht ook loopt via nauw lichamelijk contact zoals oraal-anale seks.
• Hepatitis A. LCI-richtlijn, Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding, Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. De Nederlandse standaardrichtlijn voor infectieziektebestrijding. Levert dat besmetting fecaal-oraal verloopt door nauw persoonlijk contact met een geïnfecteerd persoon, dat hier ook transmissie via seksueel oro-anaal contact onder valt, en dat besmetting mogelijk is via handen, voedsel, water en oppervlakken.
• Coprophilia. Wikipedia. Levert de omschrijving van coprofilie als de parafilie waarbij opwinding en genot samenhangen met ontlasting, met scatophilia en scat als andere namen, de Griekse herkomst van het woord, en de plaatsing onder de restcategorie voor parafilieën die niet apart worden benoemd.

Verwante begrippen

• Toilet service. De dienstbaarheid rond urine en ontlasting waar scat vaak deel van is.
• Toiletslaaf. De rol waarin iemand zich letterlijk als toilet aanbiedt.
• Watersports. Hetzelfde soort spel, maar dan met urine en met een lichter gezondheidsverhaal.
• Plasseks. Het Nederlandse woord voor het urinegebied, met de RIVM-richtlijnen erbij.
• Harde grens. Waarom scat voor de meeste mensen in dat vak thuishoort.
• Degradatie. Het kader waarin dit spel vaak wordt geplaatst, al is vernedering niet altijd het motief.