Karabijnhaak

Wat is een karabijnhaak?

Karabijnhaak (Engels: carabiner) is een metalen beugel met een verende poort, waarmee je twee dingen in één beweging koppelt en weer loskoppelt. In BDSM verbindt hij touw, boeien, halsbanden en ophangpunten met elkaar. Alleen een exemplaar met een gekeurde breeksterkte hoort in iets dat gewicht draagt.

De oorsprong

Van een geweer.

Een karabijn is een geweer met een korte loop. Volgens het Etymologisch Woordenboek van het Nederlands is dat woord ontleend aan het Frans, waar carabin de lichte ruiter was en carabine zijn wapen; in het Nederlands duikt het in 1599 op. Neville McMillan beschrijft in de handleiding van de British Mountaineering Council hoe de haak daarbij kwam: soldaten droegen het wapen aan een bandelier en merkten dat het veel sneller ging als het met een haak vastzat. Die peervormige haak met een verende sluiting heette in het Duits Karabinerhaken. Rond 1900 zagen alpinisten er iets in om zich snel aan een haakpen te koppelen, en in het Engels sleet het haken er daarna van af. Het Nederlands hield het hele woord.

Wat de kilonewtons betekenen

Niet hoeveel de haak mag dragen, maar wanneer hij breekt.

Diezelfde handleiding legt de eisen van de klimnorm uit. Een gewone karabijnhaak houdt in de lengte, met de poort dicht, minstens 20 kilonewton. Dwars belast, dus met de kracht op de poort, is hij veel zwakker: doorgaans 7 kilonewton. Met een openstaande poort geldt eveneens 7 kilonewton als ondergrens, opgetrokken van de 6 uit de oude DIN-norm. De norm eist dat die drie waarden op de haak zelf staan, en dat is precies het verschil met de haak uit de bouwmarkt: daar staat niets op, dus is er ook niets beloofd.

Waar het misgaat, is bekend. Van alle karabijnhaken die het Britse onderzoekspanel na een ongeval bekeek, waren de twee meest voorkomende oorzaken belasting terwijl de poort openstond, en belasting uit een rare hoek die de poort onder spanning openduwde. Vandaar het advies om een schroefsluiting te gebruiken zodra er veel van de haak afhangt, en om nooit twee karabijnhaken direct aan elkaar te klikken.

Waar dit op deze site past

Kettingen en stalen boeien horen bij wat ik meeneem, en dan is een karabijnhaak het onderdeel dat de rest bij elkaar houdt. Op de pagina over de BDSM-date staat hoe we vooraf afspreken hoe stevig het wordt en waar de grens ligt.

Bronnen

• UIAA Standards 121 / Connectors (Karabiners): Recommendations for Inspection and Retirement. Neville McMillan, British Mountaineering Council, uitgegeven bij de norm van de Union Internationale des Associations d’Alpinisme. Levert de herkomst van het Duitse Karabinerhaken en het gebruik door alpinisten rond 1900, de eis dat de sterktes op het lichaam van de haak worden gemarkeerd, de waarden van minstens 20 kN in de lengte met gesloten poort, doorgaans 7 kN dwars en minimaal 7 kN met open poort tegenover 6 kN in de oude DIN-norm, en de vaststelling dat de meest gemelde breukoorzaken belasting met open poort en abnormale belasting zijn.
• karabijn. Etymologiebank, gehost door het Instituut voor de Nederlandse Taal, met het lemma uit het Etymologisch Woordenboek van het Nederlands (Philippa e.a., 2003-2009) en dat uit het Etymologisch woordenboek van Van Veen en Van der Sijs (1997). Levert de betekenis “geweer met korte loop”, de ontlening aan het Franse carabin (lichte ruiter) naast carabine (zijn wapen), en de vindplaats uit 1599 waarin het woord in de betekenis geweer wordt opgetekend.

Verwante begrippen

• Bondage. De praktijk waar dit koppelmateriaal bij hoort, met de afspraken die erbij horen.
• D-ring. Het vaste oog waar een karabijnhaak in klikt, op boeien, halsbanden en harnassen.
• Boeien. De banden om pols of enkel die je met een karabijnhaak aan elkaar of aan iets anders koppelt.
• Halsband. Dezelfde koppeling, maar op de plek waar je nooit gewicht aan hangt.
• Deurboeien. Een kant-en-klaar setje waarin de karabijnhaak al zit.
• Musketonhaak. Dezelfde snelle koppeling, maar met een schuivend deel en zonder gekeurde sterkte.
• Ketting. Het zwaardere koppelmateriaal dat vaak aan een karabijnhaak hangt.
• Paniekhaak. De sluiting die het omgekeerde doet: opengaan terwijl er juist spanning op staat.
• Polsboeien. De manchetten die je met zo’n haak onderling of aan een vast punt koppelt.
• Suspension. De touwvorm waarin dit metaal een heel lichaam draagt, met de norm die er bij werk wél voor bestaat.
• Takel. Het katrolsysteem erboven, en waarom de winst in je hand zit en niet in de balk.
• Sling. Het meubelstuk waar een heel lichaam aan zo’n haak hangt, dus waar die kilonewtons echt gaan tellen.