Branding

Wat is branding?

Branding (Nederlands: brandmerken) is het opzettelijk in de huid branden van een teken of patroon, met de bedoeling dat het litteken dat daarna ontstaat blijvend is. Binnen BDSM gebeurt het meestal als eigendomsteken. Het is onomkeerbaar, en wat er uiteindelijk staat, bepaalt de huid zelf.

De methodes, en waarom ze verschillen

De encyclopedie onderscheidt vier manieren, en het verschil ertussen is groter dan het klinkt.

Strike branding is de klassieke: een verhit stuk metaal wordt tegen de huid gedrukt. Het is volgens dezelfde bron minder geschikt dan de andere vormen, omdat het niet nauwkeurig is en de tekening tijdens de genezing sterk de neiging heeft uit te lopen.

Cautery branding is zeldzamer en gebruikt een thermisch cauterisatie-instrument met een verhitte draadpunt om de brandwonden te maken.

Elektrochirurgische branding wordt in de handel vaak als laser aangeprezen, maar werkt anders: er wordt stroom gebruikt om de huid te snijden en dicht te schroeien, vergelijkbaar met de manier waarop een booglasser werkt. Deze methode is nauwkeuriger, en zowel de pijn als de genezingstijd zijn er veel kleiner bij.

Freeze branding doet het omgekeerde: in plaats van hitte wordt extreme kou gebruikt, bijvoorbeeld vloeibare stikstof. Dit geeft geen keloïdvorming, en het haar op de plek groeit wit terug.

Wat de literatuur over littekens laat zien

Hier zit de kern van deze pagina, en het is geen bijzaak. Bij branding is het litteken het doel, maar de vorm van dat litteken is geen keuze.

Chipp en collega’s volgden in Burns & Trauma 383 kinderen met brandwonden die zonder operatie werden behandeld, en keken naar de relatie tussen genezingsduur en hypertrofisch litteken, het dikke opgeworpen type. Het resultaat: het risico werd vermenigvuldigd met 1,138 voor elke extra dag die de wond nodig had om te genezen. In cijfers per groep: bij genezing binnen acht dagen 0%, bij acht tot veertien 6,4%, bij vijftien tot eenentwintig 13,5%, en bij meer dan eenentwintig 56,0%. Over de hele groep kwam hypertrofisch litteken bij 17,2% voor.

Dit onderzoek gaat over kinderen en over ongelukken, niet over volwassenen die er zelf voor kiezen. Dat is een echte beperking en ik wil hem niet wegpoetsen. Maar het mechanisme is hetzelfde: hoe langer een brandwond openligt, hoe groter de kans op een dik litteken.

Daar komt de onvoorspelbaarheid bij die de encyclopedie over scarificatie noemt. De genezing duurt ongeveer zes tot twaalf maanden, littekens lopen tijdens dat proces uit waardoor het eindresultaat eenvoudiger uitpakt dan de tekening, en een methode die bij de een werkt hoeft bij de ander niets te doen. Infectie is bovendien gewoon als het gereedschap niet gesteriliseerd is, en er is overdracht van hiv en hepatitis C beschreven via gedeeld gereedschap.

Waarom mensen het doen

De aantrekkingskracht zit precies in wat het risicovol maakt: het is niet terug te draaien. Een blauwe plek trekt weg, een brandmerk blijft.

In BDSM-verband gaat het meestal om een eigendomsteken. De encyclopedie noemt het uitdrukkelijk: in sommige consensuele BDSM-relaties zet een dominant zijn of haar naam of symbool op een onderdanige. Daarnaast bestaat het gewoon als vorm van blijvende lichaamskunst, los van machtsverhoudingen.

• Voor wie ontvangt ligt de winst in de definitiefheid. Een teken dat niet weggaat, zegt iets wat een woord niet zegt.
• Voor wie geeft zit het in het gewicht van de verantwoordelijkheid. Dit is niet iets waarvan je achteraf zegt dat het even uit de hand liep.
• Voor een stel is het bijna altijd een besluit met een aanloop van maanden, niet iets van een avond.

Relaties eindigen en littekens niet. Dat is geen moralisme, dat is rekenwerk.

Misverstanden over branding

“Laserbranding is de nette variant.” Wat als laser wordt verkocht is meestal elektrochirurgie: stroom die snijdt en dichtschroeit. Nauwkeuriger en sneller genezend, maar nog steeds een brandwond en nog steeds blijvend.

“Je spreekt de tekening af en dan staat die er.” Nee. Bij strike branding loopt de tekening tijdens de genezing sterk uit, en scarificatie levert in het algemeen een eenvoudiger resultaat op dan bedacht.

“Als het snel dichtgaat, valt het litteken mee.” Dat is precies andersom bedoeld dan mensen het gebruiken. Snelle genezing geeft inderdaad minder kans op een dik litteken, maar bij branding is een snel genezende wond geen doel: er moet juist een litteken komen.

“Het is hetzelfde als een tatoeage.” Een tatoeage brengt pigment in de huid en is met moeite weg te halen. Een brandmerk is weefselschade die als litteken geneest.

Wat ik er zelf van zie

Branding hoort in mijn ogen niet in een slaapkamer thuis, en dat is geen preutsheid. Het is het enige onderwerp uit deze lijst waarbij het resultaat pas over een halfjaar bekend is en waarbij niemand in de kamer kan beoordelen of het goed gaat.

In gesprekken vragen mensen het op een moment dat het gevoel op zijn hoogst is. Dat is begrijpelijk en het is precies het verkeerde moment. Mijn antwoord is dan: schrijf het op, zet er een datum bij, en kijk er over drie maanden nog eens naar. Wie het dan nog wil, gaat naar iemand die dit vakmatig doet en niet naar een partner met goede bedoelingen.

Bijna iedereen die dit vraagt, zoekt eigenlijk het gevoel van iets onomkeerbaars. Dat gevoel is ook op andere manieren te bereiken, en die manieren gaan niet mee naar de volgende relatie.

Wat je zelf kunt doen

• Neem er maanden voor. Een besluit dat na drie maanden nog hetzelfde is, is een ander besluit dan een besluit van een avond.
• Laat het doen door iemand die dit vakmatig doet, met steriel gereedschap. Infectie is volgens de literatuur gewoon bij niet-gesteriliseerd materiaal, en er is overdracht van hiv en hepatitis C beschreven.
• Reken op maanden genezing, niet op weken. Zes tot twaalf maanden is de orde van grootte voor dit soort lichaamsmodificatie.
• Verwacht een eenvoudiger resultaat dan de tekening. Fijne details overleven de genezing niet.
• Ga naar een arts bij een wond die niet dichtgaat, bij toenemende roodheid, pus of koorts. Een brandwond die lang openligt, geeft aantoonbaar meer kans op een dik litteken.

Meer lezen over branding

Op deze site raakt hete was de enige hittevorm die wél omkeerbaar is, en veiligheid in de BDSM-context gaat over de afwegingen die je bij onomkeerbare dingen maakt.

Buiten deze site is het artikel van Chipp en collega’s vrij te lezen en de duidelijkste illustratie van hoe genezingsduur en litteken samenhangen.

Bronnen

• A prospective study of time to healing and hypertrophic scarring in paediatric burns: every day counts. Chipp, Charles, Thomas, Whiting, Moiemen & Wilson, Burns & Trauma 5, 2017. 383 kinderen met brandwonden, niet-operatief behandeld; het risico op hypertrofisch litteken werd vermenigvuldigd met 1,138 per extra genezingsdag, met 0% onder acht dagen, 6,4% bij acht tot veertien, 13,5% bij vijftien tot eenentwintig en 56,0% daarboven.
• Human branding. Wikipedia. Levert de definitie als een teken dat in de huid van een levend persoon wordt gebrand met de bedoeling dat het litteken het blijvend maakt, de vier methodes met hun eigenschappen, en het gebruik als eigendomsteken binnen consensuele BDSM-relaties.
• Scarification. Wikipedia. Levert de genezingsduur van ongeveer zes tot twaalf maanden, het uitlopen van littekens tijdens de genezing, de onvoorspelbaarheid tussen personen, en de infectierisico’s bij niet-gesteriliseerd gereedschap, met beschreven overdracht van hiv en hepatitis C.

Verwante begrippen

• Brandmerken. Hetzelfde onderwerp in het Nederlands, met de medische kant van een opzettelijke brandwond.
• Bloedspel. De andere hoek waar steriel werken geen detail is maar de kern.
• Abrasie. Huidwerk aan de omkeerbare kant van hetzelfde spectrum.
• Edgeplay. De categorie waar branding onder valt.
• Fireplay. Vuur op de huid waar de brandwond juist niet de bedoeling is.
• Cutting. De andere blijvende vorm, met een snede in plaats van een brandwond.
• Scarificatie. De categorie waar branding onder valt, met de wet en de jeuk die er maanden later nog is.