Begrippenlijst
Andropauze
De langzame testosterondaling bij mannen, minder scherp dan de overgang bij vrouwen.
Wat is andropauze?
Andropauze (Engels: andropause, in de volksmond male menopause) is het geleidelijk dalen van het testosterongehalte bij mannen naarmate ze ouder worden. Anders dan de overgang bij vrouwen is het geen scherpe grens, maar een langzaam verloop over decennia. De medische naam is late-onset hypogonadisme.
| Engelse term | andropause, in de volksmond male menopause; artsen spreken van late-onset hypogonadisme |
| Ook bekend als | penopauze, mannen-overgang, testosterontekort |
| Categorie | hormonale verandering die bij het ouder worden hoort, geen ziekte op zichzelf |
| Verschil met de overgang | vrouwen stoppen betrekkelijk abrupt, bij mannen zakt het langzaam en zelden volledig |
| Wanneer | speelt meestal tussen het veertigste en zestigste jaar |
| Belangrijk | echte klachten horen bij de huisarts, niet bij zelfdiagnose |
Wat er in het lichaam gebeurt
Het testosterongehalte zakt met de jaren. Bij een deel van de mannen zakt het zo ver dat er klachten bij komen: minder zin in seks, meer moeheid, een kortere lont, minder spierkracht. Het gaat sluipend. Dat is precies waarom veel mannen het niet als één ding herkennen.
Wanneer artsen van een echt tekort spreken, ligt streng vast. In de European Male Ageing Study stelden Wu en collega’s dat minstens drie seksuele klachten moeten samenvallen met een verlaagd testosterongehalte, onder de 11 nanomol per liter, voordat je van late-onset hypogonadisme kunt spreken. De lat ligt dus hoog. Ouder worden alleen is niet hetzelfde als een tekort.
Waarom dit ertoe doet
Zit je partner in deze fase, dan gebeurt er meer dan je op het eerste gezicht ziet. Een dip in zijn zin zit niet tussen zijn oren. Het zegt niets over jou. Het is lichamelijk, en schaamte hoeft niet.
Tegelijk ligt het niet vast. Beweging, slaap en gewicht spelen mee, en soms helpt begeleiding door een arts. Maar het eerste wat verschil maakt, is dat hij weet wat er speelt en dat jullie er samen over kunnen praten.
Waar je terecht kunt
Vermoedt hij een tekort, of merk je dat het jullie samen dwarszit, dan is de huisarts het juiste adres, want die kan met een bloedtest kijken of er echt iets speelt en zo nodig doorverwijzen. Betrouwbare uitleg om mee te beginnen staat op Thuisarts.nl. Zelf ben ik gigolo, geen arts. Over de medische kant zeg ik dus niets. Wil je praten over wat zo’n verandering met jullie intimiteit doet, dan kan dat wel. Hoe zo’n ontmoeting eruitziet, staat bij intiem samenzijn.
Bronnen
- Identification of Late-Onset Hypogonadism in Middle-Aged and Elderly Men. Frederick C. W. Wu, Abdelouahid Tajar, Jennifer M. Beynon e.a., New England Journal of Medicine 363(2), 123-135, 2010. De European Male Ageing Study. Levert de strikte definitie van late-onset hypogonadisme: minstens drie seksuele klachten samen met een totaal testosterongehalte onder 11 nanomol per liter.
- Andropause in Diabetic and Non-diabetic Males: A Cross-Sectional Observational Study in Western India. Ramiz S. Kadiwala & Jagannath S. Dhadwad, Cureus 16(7), e65152, 2024. Levert dat andropauze, late-onset hypogonadisme en male menopause termen zijn voor dezelfde leeftijdsgebonden hormoonverandering bij mannen.
Verwante begrippen
- Overgang. De vrouwelijke variant, sneller en scherper afgebakend.
- Libido. De zin in seks die bij een testosterondip kan zakken.
- Seksuele responscyclus. Hoe opwinding en verlangen verlopen, los van leeftijd of hormoonpeil.
Veelgestelde vragen
Vragen over deze term
Wat is andropauze?
Andropauze is de geleidelijke daling van het testosterongehalte bij mannen naarmate ze ouder worden. Anders dan de overgang bij vrouwen verloopt andropauze langzaam en zelden volledig. De medische naam ervoor is late-onset hypogonadisme.
Is andropauze hetzelfde als de overgang?
Nee. Bij de overgang stopt de vruchtbaarheid van vrouwen betrekkelijk abrupt, terwijl andropauze een langzame testosterondaling is die zich over decennia uitstrekt. Daarom is “mannelijke overgang” een misleidende naam, en spreken artsen liever van late-onset hypogonadisme.
Bij wie kun je terecht met vragen over andropauze?
Voor de medische kant van andropauze is de huisarts het juiste adres; die kan met een bloedtest kijken of er echt een testosterontekort is. Betrouwbare uitleg staat op Thuisarts.nl. Wil je praten over wat zo’n verandering met jullie intimiteit doet, dan kun je bij mij, Victor, terecht, vrijblijvend en gratis.
Meer weten
Nog vragen over andropauze?
Ik ben Victor, gigolo. De medische kant hoort bij de huisarts, maar wat een testosterondip met jullie intimiteit doet, daarover praat ik graag mee. Stuur me gerust een bericht. Vragen kost niets en verplicht tot niets.